Inzicht in uw PSA-waarde.
PSA (Prostaat Specifiek Antigeen) is een eiwit dat door de prostaat wordt aangemaakt. De waarde geeft informatie over de prostaat en wordt vaak gemeten als onderdeel van prostaatonderzoek.
Ook bekend als: prostaatspecifiek antigeen, prostaatwaarde
Persoonlijke beoordeling door onze BIG-geregistreerde Bloodworks® artsen
Door de Bloodworks-redactie
PSA bloedonderzoek
- Totaal
- 84,-
Volgende stap: priklocatie kiezen
- Zonder verwijzing
- 1.000+ priklocaties
- Uitslag doorgaans binnen 2 werkdagen
- Elke uitslag beoordeeld door een BIG-geregistreerde arts
Voor brede mannen-check
Bekijk Bloodworks Premium
Voor wie een brede check wil, Bloodworks Premium bevat onder andere PSA, hart- en vaatmarkers, schildklier, vitamines en mineralen in één bloedafname.
Bekijk Premium · 399,-Zo werkt Bloodworks
Bestel online
Kies uw pakket en gewenste priklocatie
Ontvang uw labformulier
Binnen 24 uur per e-mail, inclusief afspraakplanner
Plan uw bloedafname
Of kies een inlooplocatie
Bloedafname
Duurt enkele minuten
Ontvang uw rapport
Beveiligd, doorgaans binnen 2 werkdagen van onze artsen
Achtergrond
Wat is PSA?
PSA staat voor Prostaat Specifiek Antigeen, een eiwit dat door de prostaatklier wordt aangemaakt en in kleine hoeveelheden in het bloed terechtkomt. PSA is "prostaat-specifiek" omdat het uitsluitend door prostaatweefsel wordt geproduceerd, maar het is geen specifieke marker voor één bepaalde aandoening.
De PSA-waarde kan om verschillende redenen verhoogd zijn, naast prostaatkanker ook bij goedaardige prostaatvergroting (BPH), prostaatontsteking, een recente fietsrit, ejaculatie binnen 48 uur of een rectaal toucher. De referentiewaarden zijn leeftijdsafhankelijk: wat normaal is voor een 70-jarige, kan verhoogd zijn voor een 40-jarige. PSA is een gangbare meting binnen het kader van NHG-richtlijnen rondom prostaatonderzoek.
In het kort
Prostaat-eiwit
Geproduceerd in de prostaatklier
Leeftijds-afhankelijk
Andere referentie per leeftijd
Niet-specifiek
Verhoging heeft meerdere oorzaken
NHG-conform
Onderdeel van prostaat-richtlijn
Veelvoorkomende redenen om te meten
Wanneer kan inzicht in uw PSA waardevol zijn?
Hieronder enkele situaties waarin een meting van PSA inzicht kan bieden.
Inzicht in uw waarde
Een meting geeft een baseline of follow-up van uw PSA-waarde.
Vanaf middelbare leeftijd
Vanaf de 50-55 jaar wordt PSA vaker gemeten als onderdeel van prostaatcontrole; bij familiaire belasting eerder.
Bij familiaire belasting
Prostaatkanker komt familiair voor. Bij belasting in de familie kan eerder met PSA-monitoring worden gestart.
Bij eerdere afwijkende waarde
Wie eerder een verhoogde of grenswaarde had, kan via hermeting de trend in beeld brengen.
Voor periodieke monitoring
Mannen die periodiek hun gezondheid willen monitoren, voegen PSA toe als onderdeel van een bredere check.
In overleg met uw zorgverlener
Sommige mannen meten PSA na overleg met huisarts of uroloog als onderdeel van een afgesproken monitoring-plan.
Wat betekent uw uitslag
PSA verhoogd: wat betekent uw uitslag?
PSA wordt gemeten in nanogram per milliliter (ng/mL). De referentiewaarden zijn leeftijdsafhankelijk. Onze arts interpreteert uw waarde aan de hand van de leeftijdsspecifieke richtlijn en uw persoonlijke context. Ook verschillen de referentiewaarden per laboratorium en methode; de waarden van het uitvoerende laboratorium zijn leidend.
Een lage waarde
Een lage PSA-waarde geeft een geruststellend beeld voor dit moment. Periodieke hermeting kan zinvol zijn als onderdeel van algemene gezondheidsmonitoring vanaf middelbare leeftijd, vooral bij familiaire belasting.
Een normale waarde voor uw leeftijd
Een PSA binnen het leeftijds-aangepaste referentiebereik is geruststellend. Het verloop tussen meetmomenten zegt daarbij vaak meer dan één losse meting. Onze arts geeft uitleg en context.
Een verhoogde waarde
Een verhoogd PSA verdient nader onderzoek, maar betekent niet automatisch dat er sprake is van prostaatkanker. Veel goedaardige factoren kunnen PSA verhogen. Bij verhoogde waarden geeft onze arts uitleg en context, en geeft aan of een hermeting of vervolgonderzoek gangbaar is.
Hoe wij uw uitslag interpreteren
Onze artsen interpreteren uw PSA aan de hand van de leeftijds-aangepaste referentiewaarden en uw persoonlijke context, inclusief eerdere PSA-waarden indien beschikbaar (trend!), familiaire belasting en recente activiteiten die PSA tijdelijk kunnen verhogen.
Gerelateerde onderzoeken
Vaak gecombineerd met PSA.
Een marker geeft één perspectief. Voor een breder beeld kunt u PSA combineren met een themapakket of aanverwante markers.
+ 29,- prik- en afnamekosten per bestellingGratis vanaf 225,-
Veelgestelde vragen
Alles wat u wilt weten
Wat zijn de voor- en nadelen van de PSA-test?
De PSA-test kan prostaatkanker in een vroeg stadium opsporen. Tegelijk heeft een verhoogde waarde vaak een onschuldige oorzaak, en kan de test leiden tot vervolgonderzoek (zoals een biopt) of tot het vinden van een langzaam groeiende kanker die u nooit klachten zou geven (overdiagnose). Testen op prostaatkanker is daarom een persoonlijke afweging. De onafhankelijke keuzehulp van Thuisarts helpt u die te maken: https://www.thuisarts.nl/keuzehulp/testen-op-prostaatkanker
Moet ik nuchter zijn voor een PSA-test?
Nee, voor een PSA-meting hoeft u niet nuchter te zijn.
Wat kan mijn PSA-waarde tijdelijk verhogen?
Verschillende factoren kunnen PSA tijdelijk verhogen, denk aan een fietsrit kort vóór de meting, ejaculatie binnen 48 uur, een recent rectaal toucher of een prostaatontsteking. Voor een betrouwbare meting wordt geadviseerd 48 uur seksuele activiteit en intensieve fietsritten te vermijden.
Vanaf welke leeftijd is PSA-meting zinvol?
In Nederland wordt PSA niet routinematig in een bevolkingsonderzoek gemeten. Veel mannen overwegen meting vanaf 50-55 jaar, en bij familiaire belasting eerder. Het is een persoonlijke afweging die u eventueel met uw huisarts kunt bespreken.
Wat is het verschil tussen totaal PSA en vrij PSA?
Totaal PSA meet alle PSA in het bloed. Vrij PSA meet de niet-eiwitgebonden fractie. De verhouding tussen beide kan in specifieke situaties extra informatie geven, vaak in overleg met de uroloog.
Hoe vaak moet PSA gemeten worden?
Bij eenmalige meting voor inzicht is dat één keer. Bij follow-up of monitoring is jaarlijks of tweejaarlijks gangbaar, afhankelijk van leeftijd, eerdere waarden en familiaire belasting.
Wat als mijn PSA verhoogd is?
Bij verhoogde waarden geeft onze arts uitleg en context bij uw uitslag. Vervolgonderzoek begint vaak met een hermeting.
Wat doe ik met mijn uitslag?
U krijgt een PDF-rapport met uw waarde en uitleg. Wat u daarmee doet, bijvoorbeeld bespreken met uw huisarts, blijft uw eigen keuze.
Kan ik mijn rapport delen met mijn huisarts?
Ja, het rapport is opgesteld in medische taal en bevat alle relevante laboratorium-informatie. Veel mannen nemen het mee naar hun huisarts.
In de Gezondheidsgids
Lees meer over deze waarde
Waar prikt u?
Prikken kan bij priklocaties door heel Nederland, meestal zonder afspraak.
Vind een priklocatie bij u in de buurt of lees hoe bloed laten prikken werkt.
Meer markers tegelijk testen?
Combineer PSA met andere bepalingen via Bloodworks Select. De prik- en afnamekosten betaalt u eenmalig per bestelling, en vanaf 225,- vervallen ze.
Klaar voor inzicht in uw PSA-waarde?
U krijgt uw PSA-waarde inclusief persoonlijke uitleg door een arts, doorgaans binnen 2 werkdagen. Geen verwijzing nodig.