NLEN
Inloggen
Prostaat

Inzicht in uw PSA-waarde.

4,9op Google

PSA (prostaatspecifiek antigeen) is een eiwit dat door de prostaat wordt aangemaakt. Een verhoogde waarde kan veel oorzaken hebben, zoals een vergrote of ontstoken prostaat. Weeg vóór een meting eerst de voor- en nadelen af.

Ook bekend als: prostaatspecifiek antigeen, prostaatwaarde

Persoonlijke beoordeling door onze BIG-geregistreerde Bloodworks® artsen

Medisch beoordeeld door het artsenteam van Bloodworks

Door de Bloodworks-redactie

PSA bloedonderzoek

55,-+ 29,- prik- en afnamekosten
Met dit onderzoek: gratis prikken vanaf 225,-Nog 170,-
Totaal
84,-
In mijn selectie

Volgende stap: priklocatie kiezen

iDEAL en WeroKlarnaMastercardVisaAmerican ExpressApple PayGoogle Pay
  • Zonder verwijzing
  • 1.000+ priklocaties
  • Uitslag doorgaans binnen 2 werkdagen
  • Elke uitslag beoordeeld door een BIG-geregistreerde arts

Voor brede mannen-check

Bekijk Bloodworks Premium

Voor wie een brede check wil: Bloodworks Premium bevat onder andere hart- en vaatmarkers, schildklier, vitamines en mineralen in één bloedafname.

Bekijk Premium · 399,-
Bloodworks® geeft inzicht in uw bloedwaardes met persoonlijke arts-interpretatie. Onze rapporten zijn geen medische diagnose.
Hoe werkt het?

Zo werkt Bloodworks

  1. Bestel online

    Kies uw pakket en gewenste priklocatie

  2. Ontvang uw labformulier

    Binnen 24 uur per e-mail, inclusief afspraakplanner

  3. Plan uw bloedafname

    Of kies een inlooplocatie

  4. Bloedafname

    Duurt enkele minuten

  5. Ontvang uw rapport

    Beveiligd, doorgaans binnen 2 werkdagen van onze artsen

Achtergrond

Wat is PSA?

PSA staat voor Prostaat Specifiek Antigeen, een eiwit dat door de prostaatklier wordt aangemaakt en in kleine hoeveelheden in het bloed terechtkomt. PSA is "prostaat-specifiek" omdat het vrijwel alleen door prostaatweefsel wordt geproduceerd, maar het is geen specifieke marker voor één bepaalde aandoening.

Hoeveel PSA er in het bloed zit, verschilt van man tot man en neemt geleidelijk toe met de leeftijd.

In het kort

Prostaat-eiwit

Geproduceerd in de prostaatklier

Stijgt met leeftijd

Neemt geleidelijk toe

Niet-specifiek

Verhoging heeft meerdere oorzaken

Geen standaardtest

Zonder klachten eerst afwegen

Voor- en nadelen

Wat PSA wel en niet zegt

Een verhoogde waarde heeft vaak een andere oorzaak dan kanker, bijvoorbeeld:

  • een goedaardig vergrote prostaat
  • een prostaatontsteking (prostatitis)
  • een blaas- of urineweginfectie
  • een zaadlozing of een fietstocht kort voor de bloedafname
  • een recent onderzoek aan de prostaat of een katheter
  • het ouder worden, want PSA stijgt geleidelijk met de leeftijd

Sommige medicijnen, zoals bepaalde middelen bij een vergrote prostaat of tegen haaruitval, verlagen de waarde juist.

Prostaatkanker is een belangrijke kanttekening. Een verhoogd PSA kan daar ook bij passen, maar de test kan dat niet onderscheiden van de andere oorzaken. Daarvoor is vervolgonderzoek nodig, zoals een MRI-scan en soms een biopt, waarbij met een naald een stukje weefsel uit de prostaat wordt gehaald. Vaak blijkt er dan geen kanker te zijn.

Een meting heeft dus voor- en nadelen. Een geruststellende uitslag kan zorgen wegnemen, en soms wordt een snel groeiende prostaatkanker vroeg ontdekt. Die kans is wel klein. Daartegenover staat dat een verhoogde waarde onnodige zorgen en vervolgonderzoek kan geven. Ook kan een langzaam groeiende kanker worden gevonden die nooit klachten had gegeven. Dat kan leiden tot een behandeling die niet nodig was, soms met blijvende gevolgen zoals urineverlies of erectieproblemen. Mannen die zich laten testen, leven gemiddeld even lang als mannen die dat niet doen.

Zonder klachten is PSA daarom geen standaardtest. Artsen raden het alleen in bijzondere situaties aan, bijvoorbeeld bij een bekende erfelijke aanleg (een fout in het BRCA2-gen). Overweegt u een meting, weeg dan eerst rustig de voor- en nadelen af. Thuisarts zet ze onafhankelijk op een rij en biedt een keuzehulp voor mannen van 50 tot 75 jaar.

Kiest u na deze afweging voor een meting, dan beoordeelt een BIG-geregistreerde arts uw uitslag en krijgt u uitleg bij uw waarde.

Veelvoorkomende redenen om te meten

Wanneer kan inzicht in uw PSA waardevol zijn?

Hieronder enkele situaties waarin een meting van PSA inzicht kan bieden.

Een bewuste keuze

Zonder klachten is PSA geen standaardtest. Kiest u er na afweging toch voor, dan krijgt u uw waarde met uitleg van onze arts.

Eerst de voor- en nadelen

PSA meten is een persoonlijke afweging. Thuisarts zet de voor- en nadelen op een rij en biedt een onafhankelijke keuzehulp.

Een hermeting

Een verhoogde waarde kan een tijdelijke oorzaak hebben, zoals een infectie of een zaadlozing kort voor de afname. Onze arts geeft bij uw uitslag aan of een hermeting gangbaar is.

In overleg met uw zorgverlener

Sommige mannen meten PSA na overleg met huisarts of uroloog als onderdeel van een afgesproken monitoring-plan.

Wat betekent uw uitslag

PSA verhoogd: wat betekent uw uitslag?

PSA wordt gemeten in nanogram per milliliter (ng/mL). De referentiewaarde van het uitvoerende laboratorium is leidend; die kan per laboratorium en meetmethode verschillen. Onze arts beoordeelt uw waarde in samenhang met uw leeftijd en persoonlijke context.

Laag / lager dan referentie

Een lage waarde

Een lage PSA-waarde geeft een geruststellend beeld voor dit moment.

Binnen referentie

Een waarde binnen de referentie

Een PSA binnen de referentiewaarde van het laboratorium geeft een geruststellend beeld. Onze arts geeft uitleg en context.

Hoger dan referentie

Een verhoogde waarde

Een verhoogde PSA-waarde is geen diagnose. Vaak is er een andere oorzaak dan kanker, zoals een vergrote of ontstoken prostaat, een infectie of een tijdelijke prikkel kort voor de afname. Onze arts geeft uitleg en context, en geeft aan of een hermeting of vervolgonderzoek gangbaar is.

Hoe wij uw uitslag interpreteren

Onze artsen beoordelen uw PSA met de referentiewaarde van het laboratorium en uw persoonlijke context, zoals uw leeftijd, eerdere PSA-waarden als die er zijn, prostaatkanker in de familie en recente activiteiten die PSA tijdelijk kunnen verhogen.

Gerelateerde onderzoeken

Vaak gecombineerd met PSA.

Een marker geeft één perspectief. Voor een breder beeld kunt u PSA combineren met een themapakket of aanverwante markers.

+ 29,- prik- en afnamekosten per bestellingGratis vanaf 225,-

Veelgestelde vragen

Alles wat u wilt weten

Wat zijn de voor- en nadelen van de PSA-test?

Een geruststellende uitslag kan zorgen wegnemen, en soms wordt een snel groeiende prostaatkanker vroeg ontdekt. Die kans is klein. Daartegenover staat dat een verhoogde waarde vaak een andere oorzaak heeft, maar wel tot zorgen en vervolgonderzoek kan leiden, zoals een MRI-scan of biopt. Ook kan een langzaam groeiende kanker worden gevonden die nooit klachten had gegeven (overdiagnose), met kans op een behandeling die niet nodig was. Thuisarts zet de voor- en nadelen op een rij: https://www.thuisarts.nl/testen-op-prostaatkanker/ik-denk-na-over-testen-op-prostaatkanker. De keuzehulp helpt u kiezen: https://www.thuisarts.nl/keuzehulp/testen-op-prostaatkanker

Moet ik nuchter zijn voor een PSA-test?

Nee, voor een PSA-meting hoeft u niet nuchter te zijn.

Wat kan mijn PSA-waarde tijdelijk verhogen?

Verschillende factoren kunnen PSA tijdelijk verhogen, denk aan een fietsrit kort vóór de meting, ejaculatie binnen 48 uur, een recent rectaal toucher, een prostaatontsteking, een blaas- of urineweginfectie of een katheter. Voor een betrouwbare meting wordt geadviseerd 48 uur seksuele activiteit en intensieve fietsritten te vermijden. Sommige medicijnen, zoals bepaalde middelen bij een vergrote prostaat of tegen haaruitval, verlagen PSA juist.

Is PSA meten zinvol zonder klachten?

Zonder klachten is PSA geen standaardtest. In Nederland is er geen bevolkingsonderzoek naar prostaatkanker. Artsen raden testen alleen in bijzondere situaties aan, zoals bij een bekende fout in het BRCA2-gen. Vanaf 75 jaar heeft testen meestal geen zin, omdat behandeling dan niet leidt tot een langer of beter leven. Voor andere mannen is het een persoonlijke afweging; de keuzehulp van Thuisarts is bedoeld voor mannen van 50 tot 75 jaar: https://www.thuisarts.nl/keuzehulp/testen-op-prostaatkanker

Wat is het verschil tussen totaal PSA en vrij PSA?

Totaal PSA meet alle PSA in het bloed. Vrij PSA meet de niet-eiwitgebonden fractie. De verhouding tussen beide kan in specifieke situaties extra informatie geven, vaak in overleg met de uroloog.

Wat als mijn PSA verhoogd is?

Een verhoogde waarde heeft vaak een andere oorzaak dan kanker. Onze arts geeft uitleg en context bij uw uitslag. Vervolgonderzoek begint vaak met een hermeting; daarna kan onderzoek in het ziekenhuis volgen, zoals een MRI-scan en soms een biopt.

Wat doe ik met mijn uitslag?

U krijgt een PDF-rapport met uw waarde en de uitleg van onze arts. Wat u daarmee doet, blijft uw eigen keuze.

Kan ik mijn rapport delen met mijn huisarts?

Ja, het rapport is opgesteld in medische taal en bevat alle relevante laboratorium-informatie. Veel mannen nemen het mee naar hun huisarts.

In de Gezondheidsgids

Lees meer over deze waarde

Waar prikt u?

Prikken kan bij priklocaties door heel Nederland, meestal zonder afspraak.

Vind een priklocatie bij u in de buurt of lees hoe bloed laten prikken werkt.

Meer markers tegelijk testen?

Combineer PSA met andere bepalingen via Bloodworks Select. De prik- en afnamekosten betaalt u eenmalig per bestelling, en vanaf 225,- vervallen ze.

Open Bloodworks Select

Klaar voor inzicht in uw PSA-waarde?

U krijgt uw PSA-waarde inclusief persoonlijke uitleg door een arts, doorgaans binnen 2 werkdagen. Geen verwijzing nodig.

Klantenservice

Vragen? Wij helpen u graag verder!

Bereikbaar op werkdagen van 9:00 tot 17:00